Bosna Hersek’in köklü tarihine ışık tutan “Muhammed Enveri Kadic Kroniği”, kapsamlı bir projeyle dijital ortama aktarıldı. 14. yüzyıldan 20. yüzyıla uzanan geniş bir dönemi kapsayan eser, artık araştırmacılar için daha erişilebilir hale geliyor. Türk ve Boşnak kurumlarının iş birliğiyle hayata geçirilen proje, ortak tarih mirasının korunması ve gelecek nesillere aktarılması açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Bosna Hersek’in başkenti Saraybosna, tarih yazımı açısından önemli bir projeye ev sahipliği yaptı. Gazi Hüsrev Bey Kütüphanesi’nde tanıtılan “Muhammed Enveri Kadic Kroniği”nin dijitalleştirilmesi çalışması, Balkanlar’ın çok katmanlı geçmişine dair kapsamlı bir bilgi hazinesini günümüz araştırmacılarıyla buluşturdu. Türk Tarih Kurumu ile kütüphane iş birliğinde yürütülen proje, yaklaşık 11 bin sayfadan oluşan devasa bir külliyatı erişilebilir hale getirdi.

600 Yıllık Tarih Tek Kaynakta
Eser, Bosnalı tarihçi Muhammed Enveri Kadic tarafından derlenen ve 1364’ten 1928’e kadar uzanan geniş bir zaman dilimini kapsıyor. “Tarih-i Enveri” adıyla da bilinen kronik, Osmanlı döneminde Balkanlar’daki idari, askeri ve sosyoekonomik yapıyı ayrıntılı biçimde ele alıyor. Kadic’in yaklaşık 60 yıl boyunca topladığı belgelerden oluşan eser; fermanlar, vakfiyeler, seyahatnameler ve şiir örnekleri gibi çok farklı kaynakları bir araya getiriyor. Bu yönüyle kronik, yalnızca Bosna tarihine değil, Osmanlı medeniyetinin bölgedeki etkisine de ışık tutuyor.

Uluslararası İş Birliğiyle Dijitalleşme
Proje kapsamında kroniğin 28 cildi dijital ortama aktarılırken, içerikler özetlenip indekslendi ve Boşnakçaya çevrildi. Tanıtım toplantısına katılan Türkiye’nin Saraybosna Büyükelçisi Emin Akseki, projenin iki ülke arasındaki kültürel bağları güçlendirdiğini vurguladı. Türk Tarih Kurumu Başkanı Prof. Dr. Yüksel Özgen ise 2018’de başlayan çalışmanın, Türkçe, Boşnakça ve İngilizce içeriklerle uluslararası erişime açıldığını belirtti. Projenin ilerleyen aşamalarında eserin basılı olarak da yayımlanması planlanıyor.

Kültürel Mirasın Geleceği
Kronikte yer alan belgeler arasında Osmanlı padişahı I. Murad dönemine ait kayıtlar da bulunuyor. İlk belge 14. yüzyıldaki Sırpsındığı Savaşı’na uzanırken, son kayıt 1928 yılına ait Saraybosna notlarını içeriyor. Bu geniş tarih aralığı, eseri Balkanlar’ın en kapsamlı kroniklerinden biri haline getiriyor.

Dijitalleştirme çalışması, yalnızca geçmişi korumakla kalmıyor; aynı zamanda akademik araştırmalar için yeni bir kapı aralıyor. Uzmanlar, bu tür projelerin kültürel mirasın sürdürülebilirliği açısından kritik rol oynadığını vurgularken, “Muhammed Enveri Kadic Kroniği”nin gelecek nesiller için vazgeçilmez bir başvuru kaynağı olacağını ifade ediyor.