Savrancı geleneği Balıkesir'in ünlü Kurtuluş Savaşı kahramanları Tülütabak'ların Sındırgı'ya has adı. Sındırgılı dericilerin işgal güçlerini korkutmak için kullandığı yöntem günümüzde Sındırgı ilçesinin Işıklar Mahallesi sakinlerince Hıdırellez Şenliklerinde sergilenen temsillerle yaşatılıyor. İşte yaşatılan bir kğltürel miras örneği olan Savrancıların öyküsü:

Savrancı mücadelesi Sındırgı'da Hıdırellez geleneği yaşatılıyor.

Kurtuluş Savaşında İşgal yıllarında, işgalci Yunan askerlerini korkutmak amacıyla bölgedeki dericilerin psikolojik harp silahı olarak kullandığı "Savrancı" yöntemi, Balıkesir'in Sındırgı ilçesine bağlı Işıklar Mahallesi'nde düzenlenen Hıdırellez şenliklerinde, yaşatılıyor.

Mahalle sakinleri, her yıl Hıdırellez'de gerçekleştirilen etkinliklerde hem baharın gelişini kutluyor hem de işgal yıllarında köyü savunmak için geliştirilen kültürel mirası gelecek kuşaklara aktarıyor.

Sındırgı'nın Hıdırellez Gelşenekleri

Baharın gelişini kutlama etkinlikleri kapsamında mahalle halkı bir gün önceden yakılan Hıdırellez ateşinin üzerinden atlıyor, türbe ziyaretleri gerçekleştiriyor ve imece usulü hazırlanan yöresel ikramları misafirlere sunuyor.

Kutlamalar kapsamında yöre halkının "Savrancı" olarak adlandırdığı gösteriler de sahneleniyor. Balıkesir'in "Tülütabak" geleneğine benzerlik taşıyan gösterilerde katılımcılar, Milli Mücadele yıllarında Yunan askerlerini korkutmak için yüzlerini baca kurumuyla boyayıp post giyen "debbağları" (dericiler) canlandırıyor.

Savrancıların Mücacelesi Günümüzde Deve Oyunu olarak yaşatılıyor

Yüzlerini baca kurumuyla boyayan katılımcılar, keçi ve koyun postları giyerek ellerindeki çan ve değneklerle köy sokaklarında dolaşıyor. Zamanla "deve oyunu"na evrilen bu gösterilerde, deveyi oynatan kişilere ise yöre halkı tarafından "Çoramık" adı veriliyor.

Savrancılar Yunan askerlerinin köyü işgalini engellemiş

"Debbağ" kılığına bürünen mahalle sakinlerinden 59 yaşındaki İsmet Yalçın, AA muhabirine, geleneğin Yunan işgali dönemine dayandığını anlatarak, "Köylüler silah kullanmaları halinde köyün zarar göreceğini düşündüğü için farklı bir yöntem geliştirmiş. Yüzlerini boyayıp korkutucu kıyafetlerle ortaya çıkarak Yunan askerlerinin köye girmesini engellemişler." ifadelerini kullandı.

Mahalle sakinlerinden 54 yaşındaki Gülşen Erbaş da çocukluğundan bu yana şenliklerin sürdürüldüğünü belirterek, "Akşam bölümünde ise deve oyunu sahneleniyor. Bu gelenek yıllardır yaşatılıyor." dedi.

Ömer Faruk Yalçın - Anadolu Ajansı