Edirne'deki UNESCO Dünya Mirası Selimiye Camii, Kasım 2021'de başlayan kapsamlı restorasyon çalışmalarının ardından Ramazan'ın ilk günü ibadete açılıyor. Vakıflar Genel Müdürlüğü'nün bilim kurulu denetimindeki projede kubbe güçlendirme, kurşun kaplama yenileme, minare bakımı ve özgün tezyinat korunması tamamlandı. Peyzaj ve dış eser onarımları sonrası Cumhurbaşkanı riyasetinde resmi açılış yapılacak.

Selimiye Camii Restorasyonu: Bilimsel Yaklaşımla Koruma ve Yeniden İşlevsellik

Edirne'de Mimar Sinan'ın "ustalık eserim" dediği Selimiye Camii, UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndeki en önemli Osmanlı mimarlık örneklerinden biri olarak, 2021-2026 arası yürütülen kapsamlı restorasyon tamamlanmak üzere. Vakıflar Genel Müdürlüğü'nün denetiminde bilim kurulu rehberliğinde hazırlanan proje, yapının özgün niteliklerini korurken modern müdahalelerden arındırmayı hedefliyor. Restorasyonun son aşamasına gelindiği duyuruldu ve cami, 2026 Ramazan ayının ilk günü ibadete açılacak.

Restorasyonun Teknik Aşamaları

Kasım 2021'de başlayan çalışmalar, ana kubbede güçlendirme ve enjeksiyon uygulamalarıyla güçlendirildi; kurşun kaplama tamamen yenilendi. Revaklı avlu kubbelerinin kurşun kaplamaları da tamamlandı. Zamanla yapılan çimentolu müdahaleler kaldırılırken, cam ve ahşap doğramalar özgün malzeme ve tekniklerle yenilendi. İç mekândaki 264 alçı içlikten 1983 onarımında değiştirilen bölümler, paslanmaz çelik strüktürlü şişe dipli cam sistemiyle aslına uygun hale getirildi. Minarelerde (her biri yaklaşık 85 metre) güçlendirme ve bakım işlemleri bitirildi; üç şerefeli, üç yollu merdiven sistemi korundu. Ana mekan ve avlu kubbelerindeki kalem işi ile alçı süslemeler onarıldı.

Kubbe Tezyinatı Tartışması ve Koruma Kararı

Restorasyon sürecinde en çok dikkat çeken konu, kubbe tezyinatı oldu. Kamuoyunda iki farklı görüş ortaya çıksa da Vakıflar Genel Müdürü Sinan Aksu, UNESCO normları ve tescil hükümleri gereği mevcut motiflerin korunmasına karar verildiğini açıkladı. Aksu, "Tescilli olan taraf uygulandı; herhangi bir siyasi müdahale yok, tamamen bilimsel bir karar" diyerek, uzman hocaların tartışması sonucu özgün tezyinatın canlandırıldığını vurguladı. Bu yaklaşım, yapının tarihsel bütünlüğünü koruma açısından uluslararası standartlara uygun bir örnek oluşturuyor.

Açılış Süreci ve Gelecek Planları

Aksu, caminin restorasyon döneminde kısmen ibadete açık kaldığını belirterek, Ramazan'ın ilk gününde ibadete tamamen açılacağını duyurdu. Peyzaj düzenlemesi, hazire çalışmaları, çini temizliği ve dış eser yenilemeleri gibi ufak eksiklerin tamamlanmasının ardından Cumhurbaşkanı riyasetinde resmi açılış töreni düzenlenecek. 1752 depreminde ciddi hasar gören ve sonraki dönemlerde kısmi onarımlar yapılan Selimiye, bugüne kadarki en bütüncül restorasyonla karşı karşıya. Proje, Osmanlı mimarisinin zirve eserini korurken, sürdürülebilir kullanım ve turizm potansiyelini de güçlendiriyor. Selimiye Camii'nin yeniden açılışı, kültürel miras koruma politikalarının başarılı bir uygulaması olarak değerlendiriliyor.

Salih Baran aa