Türkiye'ye 24 Yılda 13 Bin 574 Kültür Varlığı Geri Getirildi
Kültür varlığı kaçakçılığıyla mücadele, arkeolojik mirasın korunması ve geçmişin bilimsel bütünlüğünün gelecek kuşaklara aktarılması açısından önem taşıyor. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 14 Kasım UNESCO Uluslararası Kültür Varlığı Kaçakçılığıyla Mücadele Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada toplumsal duyarlılığın önemine dikkat çekti.
Kültür Varlığı Kaçakçılığı Geçmişin İzlerini Yok Ediyor
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 14 Kasım UNESCO Uluslararası Kültür Varlığı Kaçakçılığıyla Mücadele Günü kapsamında yaptığı açıklamada, kültürel mirasın korunmasının ortak sorumluluk olduğunu vurguladı. Her kültür varlığının Anadolu'nun binlerce yıllık tarihinin eşsiz bir parçası olduğunu belirten Ersoy, kaçak kazıların ve eserlerin özgün bağlamlarından koparılmasının bilimsel bilgilerin geri dönüşü olmayan biçimde kaybolmasına yol açtığını ifade etti.
Ersoy, güvenlik güçleri, gümrük teşkilatı ve adli makamlarla işbirliği içinde kaçakçılıkla mücadele ettiklerini, diplomatik girişimler ve bilimsel çalışmalar aracılığıyla yurt dışına çıkarılan eserlerin Türkiye'ye iadesi için çalışmaları sürdürdüklerini kaydetti. UNESCO öncülüğündeki uluslararası girişimlere de katkı sunduklarını belirten Bakan, vatandaşların duyarlılığının bu mücadelenin önemli güvencelerinden biri olduğunu dile getirdi.
13 Bin 574 Kültür Varlığı Türkiye'ye Döndü
Kültür ve Turizm Bakanlığı verilerine göre 2002-2026 döneminde yurt dışından Türkiye'ye getirilen kültür varlığı sayısı 13 bin 574'e ulaştı. Yalnızca 2026 yılında 126 eser Türkiye'ye kazandırıldı.
İade edilen eserler arasında ABD'den Türkiye'ye getirilen 100 kültür varlığı da bulunuyor. Bu eserlerin 40'ını Tokat Horoztepe kökenli Erken Tunç Çağı buluntuları, 44'ünü Burdur Düver kökenli Arkaik Dönem eserleri oluşturuyor. Ayrıca Aphrodisias Antik Kenti'nden yasa dışı yollarla yurt dışına çıkarılan bir portre de iade edilen eserler arasında yer alıyor.
Uluslararası Takip ve İade Çalışmaları Sürüyor
Bakanlık, kültür varlığı kaçakçılığıyla mücadelede hukuki ve diplomatik girişimlerin yanı sıra teknolojik takip yöntemlerinden de yararlanıyor. Geliştirilen yazılım sistemi sayesinde dünya genelindeki müzayede ve galeri internet sitelerinde satışa sunulan şüpheli kültür varlıkları izleniyor.
Bilimsel araştırmalarla desteklenen bu çalışmalar, eserlerin yalnızca fiziksel olarak geri getirilmesini değil, ait oldukları tarihsel ve arkeolojik bağlamın korunmasını da amaçlıyor. Kültürel mirasın korunmasında uluslararası işbirliği ve toplumsal farkındalık, kaçakçılıkla mücadelenin temel unsurları arasında bulunuyor.