Göbeklitepe UNESCO'da Sekiz Yılda 4,5 Milyon Ziyaretçi Ağırladı
UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne kabul edilişinin sekizinci yılını tamamlayan Göbeklitepe, bugüne kadar 4 milyon 409 bin 590 ziyaretçiyi ağırladı. Neolitik Çağ'ın en önemli keşiflerinden biri olarak kabul edilen ve "tarihin sıfır noktası" şeklinde anılan yerleşim, Taştepeler Projesi'nin de etkisiyle yalnızca Şanlıurfa'nın değil, dünyanın en dikkat çeken arkeolojik destinasyonlarından biri olmayı sürdürüyor.
Şanlıurfa'da yer alan ve dünyanın bilinen en eski inanç merkezi olarak kabul edilen Göbeklitepe, UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne kabul edilişinin sekizinci yılında ziyaretçi sayısını 4 milyon 409 bin 590'a ulaştırdı. Kent merkezine yaklaşık 18 kilometre uzaklıktaki Örencik Mahallesi yakınında bulunan ören yeri, Neolitik Çağ'a ilişkin sunduğu bulgularla dünya arkeolojisinin en önemli keşifleri arasında gösteriliyor.
1963 yılındaki yüzey araştırmalarında ilk kez dikkat çeken Göbeklitepe'nin önemi, 1986 yılında bir çiftçinin tarlasında bulduğu heykelle daha belirgin hale geldi. Kültür ve Turizm Bakanlığının izniyle 1995 yılında başlatılan kazılarda, 3 ila 6 metre yüksekliğinde ve 40 ila 60 ton ağırlığında, yabani hayvan figürleriyle bezenmiş T biçimli dikili taşlar gün yüzüne çıkarıldı. Bu keşifler, yerleşimin insanlık tarihindeki yerini yeniden değerlendiren bilimsel çalışmaların önünü açtı.
UNESCO Süreciyle Artan Uluslararası İlgi
Göbeklitepe, 2011 yılında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alındıktan sonra, 1 Temmuz 2018'de Bahreyn'de gerçekleştirilen 42. Dünya Miras Komitesi Toplantısı'nda kalıcı Dünya Mirası Listesi'ne kaydedildi. Bu gelişme, ören yerinin uluslararası tanınırlığını önemli ölçüde artırdı. Ardından 2019 yılının Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından "Göbeklitepe Yılı" ilan edilmesiyle ziyaretçi sayılarında belirgin bir yükseliş yaşandı.
Kovid-19 salgını ile deprem ve sel felaketlerinin neden olduğu geçici düşüşlere rağmen Göbeklitepe, sekiz yıllık süreçte milyonlarca ziyaretçiyi ağırlamayı başardı ve Türkiye'nin en önemli kültür turizmi merkezlerinden biri konumunu güçlendirdi.
Taştepeler Projesi Bölgenin Potansiyelini Güçlendiriyor
Şanlıurfa Turizm Geliştirme Derneği Başkanı Mehmet Kamil Türkmen, Göbeklitepe'nin UNESCO süreciyle birlikte yalnızca Şanlıurfa için değil, Türkiye için de önemli bir kazanım haline geldiğini belirtiyor. Türkmen'e göre Taştepeler Projesi kapsamında on iki ayrı noktada sürdürülen kazılar, bölgeyi dünya arkeolojisinin odak noktalarından biri haline getiriyor.
2026 yılının ilk altı ayında, yoğun yağışlara rağmen 320 binin üzerinde ziyaretçinin ağırlandığını ifade eden Türkmen, yıl sonunda bir milyon ziyaretçi hedefine ulaşılabileceğini dile getiriyor. Türkmen ayrıca Balıklıgöl ve Harran'ın UNESCO adaylık süreçlerinin önemine dikkat çekerken, Karahantepe'nin de gelecekte kalıcı listeye girmesini beklediklerini vurguluyor.
Ziyaretçilerden Göbeklitepe'ye Büyük İlgi
Göbeklitepe'yi ilk kez ziyaret eden yerli ve yabancı konuklar da ören yerinin etkileyici atmosferine dikkat çekiyor. Almanya'dan gelen Sabri Şahin, uzun süredir merak ettiği alanı yerinde görmenin mutluluğunu yaşadığını belirterek, tarih öncesi eserlerin etkileyici olduğunu ifade etti.
Aksaray'dan gelen Sevil Ünlü ise Türkiye'nin tarih açısından büyük bir zenginliğe sahip olduğunu, Göbeklitepe'nin bu mirasın en eski ve en önemli örneklerinden biri olduğunu söyledi. Mersin'den gelen Gülsüm Sayın da ilk ziyaretinde ören yerinden büyük etkilendiğini belirterek, Göbeklitepe'nin herkes tarafından görülmesi gereken eşsiz bir kültür mirası olduğunu dile getirdi.
UNESCO Dünya Mirası unvanının sağladığı uluslararası görünürlük ve Taştepeler Projesi kapsamında yürütülen bilimsel araştırmalarla birlikte Göbeklitepe, insanlık tarihinin en erken yerleşim ve inanç sistemlerine ışık tutan benzersiz bir arkeolojik merkez olarak önemini her geçen yıl daha da artırıyor.