Gelibolu'da ölen İskoç askerin savaş madalyası 111 yıl sonra torunları ile buluştu

Gelibolu'da ölen İskoç askerin madalyası 111 yıl sonra ailesiyle buluşturuldu. Batı Avustralya'da bir tarlada metal dedektörüyle bulunan eski bir savaş madalyası, üzerindeki birkaç harften başlayan araştırmayla 111 yıl önce Gelibolu'da hayatını kaybeden İskoç asker John Docherty'ye kadar uzandı. Madalyanın izini süren araştırmacı, sonunda Docherty'nin büyük büyük torununa ulaşarak tarihî emaneti aileye geri verdi.

 

Toprağın altından çıkan madalya bir asırlık sonra aileye ulaştı

 Batı Avustralya'da bir tarlada toprağın altında bulunan eski bir madalyanın kime ait olduğunu araştıran Rhys Hall, birkaç saat içinde başlayan çalışmanın izini yaklaşık bir asır geriye ve binlerce kilometre ötedeki Gelibolu'ya kadar sürdü.

Perth Hills bölgesinde peyzaj işi yapan Hall, boş zamanlarında metal dedektörüyle tarihî eşya arıyor. Daha önce askerî rozetler, asker künyeleri ve siper sanatı örnekleri bulan Hall, bazı buluntuları müzelere bağışlıyor, kişisel eşyaların sahiplerini tespit edebildiğinde ise ailelerine ulaştırmaya çalışıyor.

Quellington yakınlarında bir arazide yaptığı arama sırasında da toprağın altında bir madalyaya rastladı.

Madalyanın üzerindeki yazı, araştırmanın başlangıç noktası oldu:

"Pte J. Docherty 9097 AIF."

**************************************************************************

Madalyanın izini sürmek

Buluntu: Batı Avustralya, Quellington yakınları
Bulan kişi: Rhys Hall
Madalya üzerindeki isim: Pte J. Docherty
Hizmet numarası: 9097
Asker: John Docherty
Birliği: 8. Cameronians (Scottish Rifles) Taburu
Ölümü: 28 Haziran 1915, Gelibolu
Yaşı: 34
Aile bağlantısı: Kızı Mary'nin 1947'de Batı Avustralya'ya göç ettiği belirlendi
Madalyanın ulaştığı kişi: Büyük büyük torunu Jason McCracken

**************************************************************************

Hall için artık mesele yalnızca eski bir savaş madalyası bulmak değildi. Bu yazının kime ait olduğunu ve madalyanın onlarca yıl sonra neden Batı Avustralya'daki bir tarlada bulunduğunu öğrenmek gerekiyordu.

Birkaç harf, bir askerin hayatına açılan kapı oldu

Hall, madalyanın sahibini bulmak için askerî kayıtları ve tarihî belgeleri araştırmaya başladı. İlk araştırmalarda hizmet numarası 9097 olan John Docherty'nin izine ulaştı.

Kayıtlara göre Docherty, 8. Cameronians (Scottish Rifles) Taburu'nda görev yapan İskoç bir askerdi. 34 yaşındaki asker, 28 Haziran 1915'te Gelibolu'da hayatını kaybetmişti.

Docherty'nin mezarının bulunmaması nedeniyle adı, Gelibolu'daki Helles Anıtı'nda yaşamaya devam ediyor.

Ancak araştırmanın asıl sorusu henüz yanıtlanmış değildi:

Gelibolu'da hayatını kaybeden bir askerin madalyası nasıl oldu da Batı Avustralya'da bir tarlanın toprağına girdi?

Hall, Docherty'nin ailesinin izini sürmeye başladı.

Cevap bir geminin yolcu listesinde çıktı

 1947 yılı göç kayıtları madalyanın nasıl geldiğini gösterdi

Araştırmanın en önemli parçalarından biri, 1947 yılına ait göç kayıtlarının bulunmasıyla ortaya çıktı.

Haziran 1947'de Fremantle'a ulaşan Largs Bay adlı geminin yolcu kayıtlarında John Docherty'nin kızı Mary'nin çocukları Margaret ve William ile birlikte Batı Avustralya'ya geldiği görülüyordu.

Kayıtlarda ailenin gideceği yer de belirtilmişti: Iron Bark, Burgess Siding üzerinden York.

Bu ayrıntı, madalyanın bulunduğu bölgeyle aile arasında doğrudan bir bağlantı kurulmasını sağladı.

Hall'a göre aile bir dönem Iron Bark Çiftliği'nde yaşamıştı. Dolayısıyla onlarca yıl sonra Quellington yakınlarında bulunan madalyanın, ailenin burada yaşadığı dönemde kaybolmuş olması kuvvetli bir ihtimaldi.

Böylece toprağın altından çıkan küçük bir metal parçası, önce bir askerin kimliğine, ardından ailesinin göç hikâyesine ve sonunda Avustralya'daki yeni kuşaklarına bağlandı.

Madalya 111 yıl sonra sahibinin ailesine döndü

Hall, Geraldton Historical Society aracılığıyla aile araştırmasını sürdürdü. Soy ağacının izlenmesi sonucunda John Docherty'nin büyük büyük torunu Jason McCracken'e ulaşıldı.

Madalyanın bulunmasından başlayan araştırma böylece tamamlandı ve yaklaşık 111 yıl önce Gelibolu'da hayatını kaybeden Docherty'nin ailesine verilen savaş madalyası, aradan geçen on yılların ardından yeniden ailenin eline geçti.

Hikâyenin dikkat çekici tarafı ise madalyanın nerede bulunduğundan çok, kimden geriye kaldığının adım adım ortaya çıkarılması oldu.

Bir metal dedektörünün verdiği sinyal, önce toprağın altında unutulmuş bir nesneyi; ardından üzerindeki isim, askerî kayıtları; askerî kayıtlar göç belgelerini; göç belgeleri ise bugün yaşayan bir aile ferdini işaret etti.

John Docherty'nin 1915'te Gelibolu'da başlayan hikâyesi, bir asırdan fazla zaman sonra Batı Avustralya'daki bir tarlada yeniden ortaya çıkan madalyası sayesinde ailesinin yeni kuşağıyla yeniden buluştu.

Kaynak: Hibya