Aspendos’ta Roma Dönemi Mozaik Sanatına Işık Tutan Keşif: Genç Eurymedon Tasviri

Antalya’daki Aspendos Antik Kenti’nde sürdürülen kazı çalışmalarında, Roma Dönemi Anadolu mozaik sanatına ilişkin önemli veriler sunan yeni bir buluntu gün yüzüne çıkarıldı. Tiyatro Caddesi’nde ortaya çıkarılan mozaikte, kente hayat veren Eurymedon Nehri’ni simgeleyen “Genç Eurymedon” tasviri yer alıyor. Yüksek işçilik kalitesiyle dikkat çeken eser, nadir görülen nehir tanrısı betimlemeleri arasında değerlendirilirken, Aspendos’un sanatsal zenginliğini de gözler önüne seriyor.

Tiyatro Caddesi’nde Dikkat Çeken Mozaik Buluntusu

Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yürütülen kazı çalışmaları kapsamında, Aspendos Akropolisi ile tiyatroyu birbirine bağlayan Tiyatro Caddesi’nin doğu meydanında önemli bir keşif gerçekleştirildi. Meydan ile doğu sur duvarları arasında ortaya çıkarılan yaklaşık 6x25 metre ölçülerindeki mozaikli mimari yapı, Roma dönemine ait yeni veriler sunuyor.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, keşfe ilişkin yaptığı açıklamada, mozaiğin merkezinde Aspendos’a yaşam veren Eurymedon Nehri’ni temsil eden “Genç Eurymedon” figürünün bulunduğunu belirtti. Küçük tesseralardan oluşturulan renk geçişleri, ayrıntılı kompozisyonu ve yüksek işçilik kalitesiyle dikkat çeken eser, Roma Dönemi Anadolu mozaik sanatının seçkin örnekleri arasında gösteriliyor.

İlk değerlendirmelere göre mozaikli yapının milattan sonra 3. yüzyılın başlarında havuz olarak inşa edildiği düşünülüyor. Kazısı tamamlanan yaklaşık 6x7,5 metrelik bölümde ortaya çıkarılan mozaik döşemenin, henüz açılmamış alanlarda da devam ettiği belirtiliyor. Araştırmacılar ayrıca yapının, MS 262 yılında meydana gelen depremin ardından iç duvarlarla bölünerek farklı mekânlara dönüştürüldüğünü değerlendiriyor.

Genç Eurymedon Tasviri ve Sembolik Anlatım

Mozaik tabanın ilk panosunu geometrik bezemeler oluştururken, ikinci pano figüratif kompozisyonuyla öne çıkıyor. İkonografik özellikleri ve benzer örnekler doğrultusunda figür, Aspendos’un hayat kaynağı olan Eurymedon Nehri’ni simgeleyen “Genç Eurymedon” olarak tanımlanıyor.

Başında ve elinde saz yaprakları bulunan nehir tanrısı, içinden su akan bir amphoraya yaslanmış şekilde tasvir edilmiş. Kompozisyona eşlik eden karşılıklı yüzen balık figürleri ise hem su dünyasının zenginliğini hem de doğanın bereketini vurguluyor. Suyun yaşam veren gücünü simgesel bir anlatımla yansıtan mozaik, yalnızca Aspendos’un sanatsal mirasına değil, Roma Dönemi Anadolu’sunun ikonografik dünyasına da ışık tutuyor.

Uzmanlar, nadir görülen nehir tanrısı betimlemelerinden biri olarak değerlendirilen mozaiğin, bölgenin kültürel geçmişini anlamaya yönelik araştırmalarda önemli bir kaynak oluşturacağını belirtiyor.