Arkeoloji ve Diplomasi Kesişiminde Bir Kriz: Butyagin Olayı
Rusya ile Polonya arasında diplomatik gerilime yol açan arkeolog Aleksandr Butyagin’in gözaltına alınması, kültürel miras, uluslararası hukuk ve siyasal çatışmaların kesişim noktasını yeniden gündeme taşıdı. Ukrayna’nın talebiyle Varşova’da gözaltına alınan Butyagin’in serbest bırakılması için Moskova yönetimi resmî protesto notası verirken, olay bilim insanlarının çatışmalı bölgelerdeki faaliyetlerini de tartışmaya açtı.
Rus Arkeolog Butyagin’in Gözaltısı Uluslararası Tartışma Yarattı
Gözaltı Süreci ve Diplomatik Tepki
Rusya Dışişleri Bakanlığı, Polonya’ya ilettiği protesto notasında Rus arkeolog Aleksandr Butyagin’in derhal serbest bırakılmasını talep etti. Bakanlık açıklamasında, Butyagin’in Aralık 2025’te Ukrayna’nın talebi üzerine Varşova’da gözaltına alındığı hatırlatılarak, söz konusu işlemin “siyasi saiklerle” gerçekleştirildiği savunuldu. Bu kapsamda Polonya’nın Moskova Büyükelçisi Krzysztof Krajewski, Rusya Dışişleri Bakanlığı’na çağrıldı ve Kiev yönetiminin yönelttiği suçlamaların hukuki dayanaktan yoksun olduğu ifade edildi.
Arkeoloji, Kırım ve Uluslararası Hukuk Tartışmaları
Aleksandr Butyagin, yasa dışı arkeolojik faaliyetlerde bulunduğu iddiasıyla Ukrayna makamlarının talebi doğrultusunda gözaltına alınmıştı. Kiev yönetimi, Butyagin’in Ukrayna’ya iadesi için resmî başvuruda bulunduğunu duyurdu. Ermitaj Müzesi Arkeoloji Komisyonu Sekreteri olan Butyagin, Kırım’da yürütülen arkeolojik çalışmaları yönetmesiyle tanınıyor. Olay, Kırım’ın statüsüne ilişkin uluslararası anlaşmazlıklar bağlamında, bilimsel faaliyetlerin egemenlik ve hukuk tartışmalarından ne ölçüde etkilendiğini bir kez daha gözler önüne seriyor.
Dmitri Chirciu aa